Demografische overzichten voorspellen dat de werkende bevolking binnen de Europese Unie ('EU') in 2050 met 48 miljoen is afgenomen. Dit terwijl ondernemingen binnen de EU te maken krijgen met een stijgend aantal vacatures, met name voor hoog opgeleide mensen.[1] Nederland en de EU in het algemeen, zijn niet erg aantrekkelijk voor hoogopgeleide migranten uit niet EU-lidstaten.

Dit is te verklaren omdat migranten binnen de EU geconfronteerd worden met 27 verschillende toelatingssystemen. Op het moment dat een migrant wordt toegelaten tot één lidstaat, is het niet eenvoudig te gaan werken of te verblijven binnen een andere lidstaat. Hierdoor zijn de mogelijkheden voor migranten binnen de EU beperkt en is de concurrentiepositie van de kenniseconomie van de EU  ten opzichte van landen als de Verenigde Staten en Canada slecht.

Ter verbetering van deze verslechterde concurrentiepositie heeft de EU (met uitzondering van Engeland, Ierland en Denemarken) op 25 mei 2009 de richtlijn 'EU Blue Card'[2] aangenomen. De Europese Blue Card moet, net als de Amerikaanse Green Card, de EU aantrekkelijker maken voor hoogopgeleide werknemers uit niet EU-landen én er voor zorgen dat zij binnen de EU blijven. De lidstaten hebben twee jaar om de richtlijn om te zetten in nationale wetgeving.

De invoering van de Blue Card is aanleiding om hieronder kort de kennismigrantenregeling in herinnering te brengen die op dit moment in Nederland geldt om daarna te bespreken wat de vereisten zijn om als werknemer uit een niet EU land in de toekomst een Blue Card te kunnen verkrijgen.

Toelatingscriteria in vogelvlucht

De Nederlandse kennismigrantenregeling

Een werknemer uit een niet EU land wordt tot Nederland toegelaten als kennismigrant als zijn toekomstige werkgever een verklaring heeft ondertekend voor de toelating van kennismigranten. Met deze verklaring neemt de werkgever een aantal verantwoordelijkheden voor de werknemer op zich, waaronder een financiële garantstelling, zodat de kosten voor het verblijf van de werknemer niet ten laste van de Nederlandse overheid komen. Voorts is vereist dat de werknemer arbeid in loondienst gaat verrichten en moet dit aangetoond worden met een arbeidsovereenkomst. Tot slot geldt een inkomenseis voor werknemer van minstens € 49.087 of € 35.997 als hij jonger dan 30 jaar oud is. Een kernpunt van deze regeling is dat de werkgever niet behoeft aan te tonen dat voor de functie geen werknemer binnen Nederland kan worden gevonden.

Europese Blue Card

Werknemers uit niet EU-landen ontvangen een Blue Card als de werknemer (1) beschikt over een arbeidscontract of een bindend aanbod voor een hooggekwalificeerde baan voor de duur van minstens één jaar in één van de lidstaten van de EU; (2) voldoet aan de beroepskwalificaties van niet-gereglementeerde beroepen of aan de voorwaarden voor de uitoefening van gereglementeerde beroepen; (3) een brutoloon ontvangt dat minstens anderhalf maal het gemiddelde bruto jaarsalaris in de betrokken lidstaat bedraagt.

De Blue Card is een gecombineerde verblijf- en werkvergunning. Het is aan de lidstaten een standaardgeldigheidsduur van de Blue Card vast te stellen. Tevens wordt een Blue Card-houder op het gebied van sociale zekerheid op dezelfde manier behandeld als nationale onderdanen. De gezinsleden van een Blue Card-houder krijgen een van de Blue Card afhankelijke verblijfstitel.

Een werknemer die een Blue Card bezit kan na anderhalf jaar met zijn gezinsleden verhuizen naar een andere lidstaat, om daar werkzaamheden te gaan verrichten. In deze tweede lidstaat moet de werknemer vervolgens wel binnen een maand na aankomst een nieuwe Blue Card aanvragen, waarbij voldaan moet worden aan de vereisten voor de desbetreffende tweede lidstaat. Die lidstaat dient binnen uiterlijk 90 dagen op de aanvraag te beslissen.

Blue card vs. kennismigrantenregeling

Eén van de voordelen van de Blue Card is dat het werknemers vrij staat om na anderhalf jaar met gezinsleden binnen de EU te verhuizen naar een andere lidstaat om daar werkzaamheden te gaan verrichten, zonder dat voorafgaand daaraan de diverse formaliteiten vervuld behoeven te zijn. Voor multinationals met verschillende vestigingen binnen de EU zal het hierdoor aantrekkelijk zijn niet EU- ingezetenen naar Nederland te halen. Immers deze werknemers zijn vanwege hun Blue Card  na anderhalf jaar niet meer beperkt tot Nederland maar kunnen via een eenvoudige procedure worden herplaatst bij een andere vestiging van de multinational binnen de EU. Vice versa is het voor werknemers aantrekkelijk naar Nederland of een ander land binnen de EU te komen op basis van een Blue Card, omdat daarmee de mobiliteit binnen de EU gemakkelijker wordt gemaakt.

Hierboven zijn de bepalingen van de richtlijn samengevat. Iedere lidstaat dient deze bepalingen nog te implementeren in de eigen nationale regelgeving. De richtlijn laat de vrijheid aan de lidstaten om eigen nationale verblijfsvergunningen te handhaven of nieuwe regelgeving in te voeren.

Marrit Suijkerbuijk

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met:

Raymon van Heusden (T. +31 10 22 40 541)
Lonneke Hombergen (T. +31 20 71 71 635)
Sophie van Sadelhoff (T. +31 10 22 40 265)
Marrit Suijkerbuijk (T. +31 20 71 71 860)